Val je plan aan, en dan de steelman
Een plan waar niemand tegenin ging, is niet getest. Het is alleen nog niet bekritiseerd.
De techniek is simpel: laat het model eerst je plan aanvallen, dan het sterkste tegenargument zoeken, en pas daarna zeggen wat het echt vindt. In die volgorde, want anders krijg je een beleefd gesprek in plaats van een toets.
Twee woorden die je moet kennen
Strawman. Je zet een zwakke versie van iemands standpunt neer en verslaat die. Makkelijk, nutteloos, en het is wat de meeste kritiek doet.
Steelman. Het omgekeerde: je bouwt de sterkste versie van een standpunt, sterker dan de tegenstander het zelf formuleerde, en kijkt of die overeind blijft. Een steelman van jouw eigen plan is geen compliment, het is de best mogelijke aanval op jezelf, in één beweging.
De volgorde die werkt: eerst de aanval, dan de steelman van jouw kant, dan het oordeel. De steelman komt tweede omdat je na de aanval weet waar de zwakke plekken zitten, en dan bouw je jouw sterkste versie op precies die plekken.
Het promptblok
Hier is mijn plan: [beschrijf je plan, inclusief wat je aanneemt en wat je niet weet]
Doe nu drie dingen, in deze volgorde.
1. Val dit plan aan. Zoek elke aanname die fout kan zijn en elke manier waarop dit kan mislukken. Geen beleefdheidszinnen, geen disclaimers, geen "maar het is natuurlijk jouw keuze". Elke aanval in één of twee zinnen, met de aanname eronder benoemd.
2. Bouw nu de steelman van mijn plan: de sterkste versie van mijn eigen standpunt, sterker dan ik hem hierboven opschreef. Zeg wat er moet kloppen wil die versie waar zijn.
3. Zeg wat je zelf vindt, en noem één concreet ding dat ik deze week kan controleren om te weten of ik fout zit.
Punt drie is het punt dat de meeste prompts vergeten. Zonder een natrekbare toets eindig je met twee mooie betogen en geen beslissing.
Hoe dit zich verhoudt tot de grill
De grill-tab plugin vraagt je naar de beslissingen in je opdracht en schrijft ze om tot een brief. Dat doet hij goed, maar hij doet iets anders: hij sluit gaten voor je begint, hij zoekt geen zwakke plekken.
De brief die eruit komt heeft wel twee regels die in de buurt komen, "Assumptions to make explicitly" en "Verify before reporting done". Dat is nog steeds vragen stellen, geen tegenspraak.
Dus: de grill is niet alles in één. Grill eerst, dan heb je een plan dat af is. Val daarna aan, dan weet je of het plan deugt. Twee momenten, twee soorten werk.
Waar dit misloopt
- Theater. "Wees onbeleefd" levert vaak grof taalgebruik op zonder betere argumenten. Vraag liever om concreetheid: één aanval per aanname, met het bewijs erbij.
- Aanvallen op de tekst in plaats van op de bedoeling. Het model bekritiseert wat je opschreef, niet wat je bedoelde. Zet je bedoeling er expliciet bij, in één zin.
- Een lijst met plausibele rampen. Niet elke faalwijze is even waarschijnlijk. Vraag bij elke aanval hoe je hem zou herkennen voor hij gebeurt. Wat je niet kan herkennen, is geen risico maar een gevoel.
In Hermes
- Dit past in één gesprek. Je hoeft geen tweede model te nemen, al kan dat wel: laat een subagent het plan aanvallen en vergelijk. Voor een beginner is één gesprek genoeg.
- Zet de denkruimte hoger voor dit werk, want het is precies het soort taak waar een fout in stap twee alles verpest:
hermes config set agent.reasoning_effort high. - Bewaar de uitkomst, niet het gesprek. De aanvallen die overblijven zijn het waard; de rest is ruis die je later toch niet terugleest.
- De bron van deze volgorde is een Claude-gids. Het onderscheid tussen aanval en steelman is ouder dan de gids en komt uit de retoriek, dus dat deel hoef je niet op gezag aan te nemen.